Post HBO Opleiding Systeemtherapeutisch Werker | Het Veld Instituut

De Post HBO opleiding tot Systeemtherapeutisch Werker van Het Veld Instituut wordt niet buiten de praktijk georganiseerd, maar erin. Deze opleiding vindt plaats binnen de werkcontext van professionals en vertrekt vanuit het uitgangspunt dat leren, werken en veranderen onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn. Systemisch werken leer je niet door afstand te nemen van het werkveld, maar door het van binnenuit beter te leren verstaan.

Het Veld Instituut biedt deze opleiding uitsluitend incompany aan. Dat betekent dat de opleiding wordt ingebed in de dagelijkse praktijk van een organisatie, gemeente of samenwerkingsverband. De vragen, spanningen en patronen die daar leven vormen het uitgangspunt van het leerproces. Het werkveld is geen illustratie bij de theorie, maar het levende materiaal waarmee gewerkt wordt.

Leren in het veld

Deelnemers aan deze opleiding zijn professionals die midden in hun werk staan. Zij brengen hun eigen casuïstiek, verantwoordelijkheden en context mee. De opleidingsgroep bestaat uit collega’s uit hetzelfde of samenhangende werkveld, zoals jeugd e

n gezinsprofessionals, onderwijsprofessionals, wijkteamleden en andere betrokkenen rond gezinnen en jeugd.

Juist doordat deze professionals samen leren, ontstaat een gedeeld systemisch perspectief op het werk dat zij dagelijks doen. De opleiding wordt zo zelf een tijdelijk veld waarin zichtbaar wordt hoe samenwerking, besluitvorming en betekenisgeving plaatsvinden.

Het veld als actieve leeromgeving

Binnen Het Veld Instituut wordt het werkveld niet gezien als achtergrond, maar als actieve leeromgeving. De organisatie, wijk of school is geen casus die van buitenaf wordt geanalyseerd, maar een context waarin deelnemers zelf positie innemen en invloed uitoefenen.

Tijdens de opleiding wordt voortdurend onderzocht hoe patronen ontstaan, hoe posities zich tot elkaar verhouden en waar beweging mogelijk wordt. Niet door oplossingen op te leggen, maar door preciezer te leren kijken, luisteren en handelen binnen bestaande relaties en structuren.

Van individuele scholing naar collectieve deskundigheid

Systemisch werken is geen individuele vaardigheid, maar een collectieve manier van kijken en handelen. Wanneer meerdere professionals binnen dezelfde context deze opleiding volgen, ontstaat een gedeelde taal en een gezamenlijk referentiekader.

Dit heeft directe gevolgen voor de dagelijkse praktijk. Overleggen krijgen een ander karakter. Casuïstiek wordt minder geïsoleerd benaderd. Verantwoordelijkheden worden explicieter en beter verdeeld. De opleiding draagt zo bij aan duurzame professionalisering van het veld zelf.

De therapeut als instrument

Bij Het Veld Instituut geloven we dat impact in een systeem alleen mogelijk is waar echt contact is. Vanuit die gedachte staat persoonlijke groei centraal en richt de opleiding zich, naast theorie en vaardigheden, nadrukkelijk op het ‘zijn’ van de systeemtherapeutisch werker. Het eigen functioneren wordt daarbij gezien als instrument: docenten delen uit hun eigen ervaring en laten zien hoe werk en persoonlijk leven met elkaar samenhangen. De opleiding kan verdiepend zijn en soms ook persoonlijk raken zonder therapie te worden, waarbij het werken met eigen voorbeelden, naast casuïstiek, helpt om meer gevoel te krijgen voor het vak en voor wat van cliënten gevraagd wordt, terwijl hoe ver daarin wordt gegaan altijd een eigen keuze blijft.

Opzet en duur

De opleiding beslaat één jaar en omvat circa honderd uur theoretische scholing, aangevuld met een supervisiereeks. De theorie wordt aangeboden in zeventien opleidingsdagen van zes uur. De opleidingsdagen worden gespreid gepland, gemiddeld eens per twee tot drie weken, en afgestemd op de werkcontext van de organisatie. Waar relevant wordt rekening gehouden met schoolvakanties.

De studiebelasting bestaat naast de contacturen uit voorbereiding en verwerking, gemiddeld vier tot zes uur per opleidingsdag.

Inhoudelijke opbouw

De opleiding start met een stevige introductie in systeemtheoretisch denken en de ontwikkeling daarvan binnen verschillende maatschappelijke contexten. Vanuit deze basis wordt toegewerkt naar toepassing in de dagelijkse praktijk.

Een belangrijk onderdeel van de opleiding is de professionele en persoonlijke positionering van de deelnemer. Deelnemers staan stil bij hun eigen context, patronen en manieren van handelen, en onderzoeken hoe deze doorwerken in hun werk met gezinnen en netwerken.

Vervolgens maken deelnemers kennis met meerdere invloedrijke systemische perspectieven. Per perspectief wordt gewerkt met concrete manieren van kijken en interveniëren, steeds gekoppeld aan eigen casuïstiek. De focus verschuift gaandeweg naar het systemisch hulpverleningsproces in complexe situaties waarin gezin, organisatie en netwerk samenkomen.

In het laatste deel van de opleiding is ruimte voor thematische verdieping, afgestemd op vragen uit het werkveld van de deelnemers. De opleiding wordt afgerond met een presentatie waarin deelnemers hun leerproces en systemisch handelen inzichtelijk maken.

Kortom deelnemers leren systemisch kijken en handelen in intake, analyse en begeleiding van gezinnen en netwerken. Zij ontwikkelen vaardigheden in het voeren van systemische gesprekken met meerdere betrokkenen, het herkennen en doorbreken van patronen en het interveniëren binnen complexe samenwerkingsdynamieken.

Voor wie

De opleiding is bedoeld voor professionals met een afgeronde HBO of universitaire opleiding in zorg, welzijn, onderwijs of aanverwante domeinen. Van deelnemers wordt verwacht dat zij minimaal twee dagdelen per week werkzaam zijn in een context waarin zij werken met gezinnen of systemen, en dat zij eigen casuïstiek kunnen inbrengen. Voor meer informatie over de vooropleidingseisen, de competenties en de opleiding tot STW verwijzen wij naar het opleidingsreglement op de site van de Nederlandse Vereniging voor Relatie en Gezinstherapie (NVRG): www.nvrg.nl

Reflectief vermogen en bereidheid tot persoonlijke ontwikkeling zijn belangrijke voorwaarden voor deelname.

Groepsgrootte

De opleidingsgroep bestaat uit minimaal twaalf en maximaal 14 deelnemers. Deze omvang biedt ruimte voor verdieping, veiligheid en intensief leren.

Accreditatie en erkenning

De opleiding voldoet aan de eisen voor de opleiding tot systeemtherapeutisch werker en is erkend binnen de geldende professionele kaders. Deelname draagt bij aan registratie in de route tot systeemtherapeutisch werker. Voor deelnemers met een erkende masteropleiding kan de opleiding deels meetellen binnen de route tot systeemtherapeut. Aanvullende accreditaties, zoals SKJ, kunnen in overleg worden aangevraagd.

Incompany randvoorwaarden

De opleiding wordt volledig incompany verzorgd. Startmoment, planning, groepssamenstelling, accenten in het programma en kostenstructuur worden in overleg met de opdrachtgever afgestemd. Hierdoor sluit de opleiding inhoudelijk en organisatorisch aan bij de specifieke context en ontwikkelvragen van het veld. De opleiding moet als ze geregistreerd willen worden als Systemisch Werker NVRG ook supervisie reeksen doorlopen: een individuele reeks supervisie en een groepssupervisie. Die kosten zijn niet inbegrepen in deze opleiding. Zie hiervoor de website van de NVRG.

Selectie en deelname

Voorafgaand aan de start vindt een kennismakings- en afstemmingsgesprek plaats waarin wederzijdse verwachtingen worden besproken en wordt vastgesteld of deelname passend is. Definitieve inschrijving volgt na overeenstemming tussen opdrachtgever en Het Veld Instituut.

Kosten
De kosten voor de incompany opleiding zijn op aanvraag. Dit is exclusief de twee boeken die cursisten moet aanschaffen en de twee supervisiereeksen die de cursisten moet volgen.